2.1 Osadnictwo związanie z rozbiorami i kolonizacją

Rozbiory Polski, przeprowadzone pod koniec XVIII wieku przez państwa ościenne, rozbiły lasowiaków na dwie części: tych mieszkających na ziemiach leżących na zachód od Sanu (zabór austriacki - Galicja) i tych na wschodnim jego brzegu (zabór rosyjski - Królestwo Kongresowe). Strzeżona granica blokowała wzajemne kontakty i spowodowała zwrot obu części Lasowiaków ku różnym centrom politycznym. Miało to wpływ na zróżnicowanie także pod względem kulturowym i gospodarczym.

               Na omawianym terenie miały miejsce, prowadzone przez Austrię zorganizowane akcje kolonizacyjne. Doprowadziły one do powstania 17 osad, m.in. Gillershof w Giedlarowej, Königsberg w Woli Zarczyckiej czy Steinau w Kamieniu. W niewielu wypadkach osadnicy byli rzemieślnikami, większość kolonizacji była rolnicza. Przyczyniała się ona do rozwoju kultury upraw niektórych gatunków: rzepaku, buraków czy tytoniu a także drzew owocowych. Na otoczenie miał również wpływ rodzaj zabudowy osiedli, układ zabudowań gospodarstw a nawet elementy wyposażenia. 

Na terenach wideł Wisły i Sanu dochodziło też do przymusowego kolonizowania. Polegało ono na osiedlaniu na tych terenach jeńców wojennych. Przez wieki byli to Tatarzy, Szwedzi, Rosjanie nazywani do XIX wieku Moskalami. Można się domyślać, że wielu mieszkańców regionu lasowiackiego nawet nie ma świadomości, że ma korzenie imigranckie.